September 24, 2017, 6:03 am
Η ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΔΙΚΗΓΟΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΑΣΤΩΝ

Επαγγελματική εξειδίκευση Δικηγόρων

Ασκώ το επάγγελμα του Δικηγόρου από το 2001. Γενικά είναι μια εργασία εν μέρει συναρπαστική αλλά και εν μέρει δύσκολη και άχαρη. Μέσα από τη μικρή μου εμπειρία εντοπίζω ως τον κυριότερο λόγο για αυτή τη δυσκολία την απουσία συστήματος εξειδίκευσης μέσα σε ένα αχανές πεδίο νομολογίας και νομοθετημάτων. Αυτή η έλλειψη εξειδίκευσης έχει και κάθετο και οριζόντιο χαρακτήρα.

Ο κάθετος χαρακτήρας της απουσίας εξειδίκευσης συνίσταται στο γεγονός ότι, κατά γενικό κανόνα, ο Δικηγόρος που αναλαμβάνει μια υπόθεση τη χειρίζεται από την αρχή, όταν θα λάβει τις αρχικές οδηγίες από τον πελάτη, μέχρι το τέλος, δηλαδή μέχρι την εκδίκαση ή τον συμβιβασμό της υπόθεσης. Η θετική πτυχή είναι βέβαια η αίσθηση ευθύνης που συνοδεύει τον Δικηγόρο, μια ευθύνη επαγγελματικά προσωπική και όχι απρόσωπη. Το αρνητικό είναι η απουσία στηρίγματος που θα μπορούσε να στηρίξει τον Δικηγόρο που χειρίζεται την υπόθεση, ελαφρύνοντας το βάρος της ευθύνης που έχει στους ώμους του, χωρίς να αναιρεί τον προσωπικό επαγγελματικό χαρακτήρα αυτής της ευθύνης.

Συγκεκριμένα, στην Αγγλία ακολουθείται παραδοσιακά το σύστημα του solicitor/ barrister όπου ο Δικηγόρος που βλέπει τον πελάτη είναι ο solicitor ο οποίος λαμβάνει οδηγίες από τον πελάτη και μετά παραπέμπει την υπόθεση στον barrister για πιο εξειδικευμένη συμβουλή ή χειρισμό στο Δικαστήριο. Η παραπομπή της υπόθεσης από τον solicitor στον barrister συνοδεύεται με προκαταρκτική γνωμάτευση και έκθεση γεγονότων από τον solicitor. Έτσι ο barrister, με την ανάληψη της υπόθεσης, έχει ήδη το πλεονέκτημα της προεργασίας που προηγήθηκε από τον solicitor, έχει δηλαδή το πλεονέκτημα ενός στηρίγματος χωρίς αυτό να αναιρεί τον προσωπικό χαρακτήρα της επαγγελματικής του ευθύνης έναντι του κοινού πελάτη.

Ο οριζόντιας χαρακτήρας της απουσίας εξειδίκευσης, και πιο σημαντικός, είναι η απουσία συστήματος ειδικοτήτων βάσει του οποίου ένας Δικηγόρος να δικαιούται να χειρίζεται υποθέσεις μόνο μιας ειδικότητας. Η απουσία αυτή σημαίνει ότι ένας Δικηγόρος μπορεί να χειριστεί τη μια μέρα (ή ώρα!) ποινική υπόθεση την άλλη οικογενειακή, την άλλη αστική κοκ.

Ο συνδυασμός του κάθετου και οριζόντιου χαρακτήρα της απουσίας εξειδίκευσης, σε συνάρτηση με το αντιπαραθετικό σύστημα απονομής δικαιοσύνης που περιγράψαμε στο προηγούμενο κεφάλαιο (δηλαδή η μη παρεμβατικότητα του Δικαστή) είναι παράγοντες που συναποτελούν, κατά τη γνώμη μου, και γενικά ομιλούντες, δυσβάστακτο βάρος στους ώμους του Δικηγόρου και κατ’ επέκταση του Δικαστικού Συστήματος. Αναγκάζει τον Δικηγόρο να μπαίνει σε ένα κυκεώνα μέσα στον οποίο είναι εύκολο να κάνει λάθη, δυσχεραίνοντας ή ακόμη εκτροχιάζοντας τη Δικαιοσύνη από την ορθή πορεία της.

Ένα παράδειγμα σοβαρής στρέβλωσης ως αποτέλεσμα της απουσίας δικηγορικής εξειδίκευσης είναι το ακόλουθο: ένας Δικηγόρος αναλαμβάνει μια υπόθεση που αφορά κλάδο νομικής στον οποίο δεν είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένος. Λόγω της μη εξειδίκευσής του χρειάζεται να εργαστεί περισσότερο χρόνο παρά αν ήταν εξοικειωμένος. Ως εκ τούτου έχουμε ένα από τα ακόλουθα δύο παράλογα αποτελέσματα: α) είτε θα χρεώσει τον πελάτη περισσότερα από το κανονικό λόγω του περισσότερου χρόνου που δαπάνησε παρά το γεγονός ότι ο επιπρόσθετος χρόνος ήταν αποτέλεσμα της μη εξειδίκευσής του, είτε β) θα χρεώσει τον πελάτη λιγότερα λόγω της μη εξειδίκευσής του παρά το γεγονός ότι λόγω της μη εξειδίκευσής του δαπάνησε περισσότερο χρόνο!

Προτεινόμενη θεραπεία

Έχω τονίσει τη σπουδαιότητα του Κοινοδικαίου, βασικό χαρακτηριστικό του οποίου είναι το αντιπαραθετικό σύστημα. Συνεπώς, η λύση που θα πρέπει να αναζητηθεί δεν θα πρέπει να αποσκοπεί στην εξουδετέρωση αυτού του στοιχείου. Η λύση κατά τη γνώμη μου θα πρέπει να είναι η ενίσχυση της ικανότητας των Δικηγόρων, και αυτό πρακτικά μπορεί να επιτευχθεί με την εισαγωγή συστήματος νομικών ειδικοτήτων.

Συγκεκριμένα, εισηγούμαι όπως, με την απόκτηση άδειας άσκησης επαγγέλματος, ο νέος Δικηγόρος να πρέπει να επιλέξει δικαίωμα Ακρόασης σε ένα από τους ακόλουθους συνδυασμούς Δικαστηρίων, και η επιλογή του θα είναι μόνιμη, δηλαδή για ολόκληρη την καριέρα του, χωρίς δικαίωμα αλλαγής:

α) Ποινικό Δικαστήριο ή
β) Αστικό Δικαστήριο, Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων, Ναυτοδικείο, και Εργατικό Δικαστήριο ή
γ) Οικογενειακό Δικαστήριο ή
δ) Διοικητικό Δικαστήριο.

Ο Δικηγόρος θα έχει δικαίωμα εμφάνισης σε οποιοδήποτε Δικαστήριο, αλλά δικαίωμα ακρόασης, δηλαδή διεξαγωγής δίκης, μόνο σε ένα από τους πιο πάνω συνδυασμούς. Με αυτόν τον τρόπο κάθε Δικηγόρος θα είναι ειδικός και θα υπάρχουν πολύ καλύτερες προϋποθέσεις για ένα Δικηγόρο να σηκώσει το βαρύ φορτίο ευθύνης που έχει ως αποτέλεσμα του αντιπαραθετικού συστήματος δικαιοσύνης που (ορθώς) ακολουθούμε, και να φθάσει σε πολύ ψηλά επίπεδα επαγγελματικής κατάρτισης, όπως η κοινωνία μας θέλει.

Πιθανές ενστάσεις

Εκ πρώτης όψεως, το πιο πάνω σύστημα μπορεί να θεωρηθεί ότι ευνοεί μεγάλα δικηγορικά γραφεία καθ’ ότι αυτά θα έχουν τη δυνατότητα να ασχολούνται με ένα ευρύτερο φάσμα δικαστικών υποθέσεων σε σύγκριση με ένα γραφείο που αποτελείται από ένα μόνο Δικηγόρο. Για να εξουδετερωθεί αυτή η πιθανότητα, το πιο πάνω σύστημα θα πρέπει να συνδυαστεί με τροποποίηση των Περί Δεοντολογίας Κανονισμών έτσι ώστε ένας Δικηγόρος να μπορεί να αυτοπροσδιορίζεται και να αυτοαποκαλείται ειδικός πάνω σε ένα κλάδο δικαιοσύνης, π.χ. ειδικός στο Ποινικό Δίκαιο, ειδικός στο Οικογενειακό Δίκαιο κοκ (όπως είναι οι κανονισμοί σήμερα το απαγορεύουν).

Με αυτή την τροποποίηση πραγματικά δεν βλέπω κανένα λόγο γιατί ένας πολίτης να προτιμήσει ένα μεγάλο γραφείο παρά ένα (εργαζόμενο μόνο του) εξειδικευμένο Δικηγόρο στο θέμα που αφορά η υπόθεση του, απλώς και μόνο λόγω μεγέθους. Τουναντίον υπάρχει μεγάλη πιθανότητα ο εν λόγω πολίτης να προτιμήσει τις υπηρεσίες του μονομελούς γραφείου λόγω της βεβαιότητας που θα έχει για άμεσο και προσωπικό χειρισμό της υπόθεσης του από Δικηγόρο ειδικευμένο πάνω στο θέμα που αφορά η υπόθεσή του. Μια τέτοια βεβαιότητα πιθανόν να μην υπάρχει σε ένα απρόσωπο μεγάλο γραφείο.

Περαιτέρω, ως ένσταση θα μπορούσε να προβληθεί και το επιχείρημα ότι έτσι και αλλιώς όποιος θέλει μπορεί να επιλέξει μια ειδικότητα από μόνος του χωρίς να πρέπει να του το επιβάλει κάποιος. Όμως, η αντίληψη (είτε ορθή είτε πλανεμένη) ότι αν κάποιος αυτοπεριοριστεί με αυτόν τον τρόπο τότε οι ανταγωνιστές συνάδελφοί του θα αποκτήσουν συγκριτικό πλεονέκτημα αποτελεί ισχυρό αποτρεπτικό παράγοντα.

Εισηγούμαι όπως το παρόν μέτρο δεν έχει αναδρομική ισχύ αλλά να εφαρμόζεται για τους Δικηγόρους που αποκτούν την άδειά τους από τώρα και στο εξής.

Επαγγελματική εξειδίκευση Δικαστών

Μέσα στο ίδιο πνεύμα, και με βάση παρόμοιους λόγους που έχουν να κάνουν με τα ισχυρά πλεονεκτήματα που προσφέρει η νομική εξειδίκευση, εισηγούμαι όπως και οι Δικαστές ασκούν το λειτούργημα τους, καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας τους, σε ένα μόνο από τα ακόλουθα Δικαστήρια:

α) Ποινικό ή
β) Αστικό (συγχωνευμένο με Ναυτοδικείο) ή
γ) Οικογενειακό (το μέτρο αυτό ήδη ισχύει) ή
δ) Διοικητικό (βλ. Εισήγηση 12 σχετικά με την ίδρυση του) ή
ε) Ελέγχου Ενοικιάσεων (το μέτρο αυτό ήδη ισχύει)
στ) Εργατικό Δικαστήριο (το μέτρο αυτό ήδη ισχύει)

Κατ’ επέκταση, θα πρέπει να δημιουργηθούν τέσσερα εξειδικευμένα Εφετεία που να ασχολούνται με εφέσεις που προκύπτουν από πρωτόδικες υποθέσεις που εκδικάστηκαν στα αντίστοιχα πρωτόδικα Δικαστήρια (όχι όμως σε απόλυτο βαθμό). Δηλαδή:

α) Ποινικό Εφετείο,
β) Αστικό Εφετείο (να συμπεριλαμβάνει υποθέσεις Ελέγχου Ενοικιάσεων, Ναυτοδικείου και Εργατικού),
γ) Οικογενειακό Εφετείο, και
δ) Διοικητικό Εφετείο (περισσότερα στην Εισήγηση 10 σχετικά με την ίδρυση του πρωτόδικου Διοικητικού Δικαστηρίου).

Όσον αφορά την κατανομή (με σκοπό την εξειδίκευση) των υφιστάμενων πρωτόδικων Δικαστών είτε στο Ποινικό Δικαστήριο είτε στο Αστικό (στα άλλα Δικαστήρια είναι ήδη εξειδικευμένοι) εισηγούμαι όπως αυτό γίνει με αναδρομική ισχύ και άμεσα. Δηλαδή, το Ανώτατο Δικαστήριο να τους κατανέμει, ύστερα από δέουσα έρευνα και αξιολόγηση, και λαμβάνοντας υπόψη και την επιθυμία των ιδίων των πρωτόδικων Δικαστών, σε ένα από τα δύο αυτά Δικαστήρια όπου θα παραμείνουν μέχρι το τέλος της καριέρας τους.

Όσον αφορά τους νέους Δικαστές, αυτοί βέβαια να διορίζονται από την αρχή σε ένα Δικαστήριο στο οποίο θα παραμείνουν μέχρι το τέλος της καριέρας τους.



ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΠΡΟΩΘΗΣΤΕ ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΑΥΤΟ ΣΕ ΦΙΛΟΥΣ.


Online Φόρμα ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ του πιο πάνω μηνύματος ( * Απαιτούμενα) :


Όνομα * :


Επίθετο * :


Το e-mail σας * :


Το e-mail του παραλήπτη * :


Παρακαλώ Πληκτρολογήστε:   h81c4e  



 
Περιεχόμενα