January 19, 2018, 9:37 am
ΒΙΝΤΕΟΣΚΟΠΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΕΩΝ ΥΠΟΠΤΩΝ

Μια απαραίτητη διαδικασία που ακολουθεί είτε τη διάπραξη ή τον ισχυρισμό περί διάπραξης ενός ποινικού αδικήματος είναι η λήψη καταθέσεων από την Αστυνομία από ύποπτα πρόσωπα, καθώς και από μάρτυρες, οι οποίοι βοηθούν το έργο της Αστυνομίας προς διερεύνηση του ισχυριζόμενου αδικήματος. Οι καταθέσεις αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία που λαμβάνονται υπ’ όψη κατά τη διαδικασία ακρόασης μιας ποινικής υπόθεσης στο Δικαστήριο εφόσον μπορούν να κατατεθούν ως τεκμήρια. Η δε ομολογία έχει χαρακτηρισθεί ως η κορωνίδα της μαρτυρίας όσον αφορά τη δυνητική της αποδεικτική αξία.

Βασικό και ουσιώδες κριτήριο για την αποδοχή μιας ομολογίας από το Δικαστήριο είναι η θεληματικότητά της. Κατά πόσο δηλαδή, το πρόσωπο το οποίο ομολόγησε τη διάπραξη ενός αδικήματος το έκανε με την ελεύθερη βούληση του και χωρίς την άσκηση ψυχολογικής ή σωματικής βίας, ή απειλής, ή εκβιασμού ή κάποιου κόλπου.

Πολλές φορές στα ποινικά Δικαστήρια η θεληματικότητα μιας κατάθεσης ή μια ομολογία αποτελεί αντικείμενο δίκης εντός δίκης με σκοπό τη διαλεύκανση των συνθηκών λήψης αυτής της κατάθεσης.

Περιττό να ειπωθεί ότι το έργο του Δικαστηρίου καθίσταται εξαιρετικά δύσκολο διότι η λήψη της κατάθεσης γίνεται σε αστυνομικούς σταθμούς και, συνήθως, στην απουσία ανεξάρτητων μαρτύρων. Η Κατηγορούσα Αρχή έχει το βάρος να αποδείξει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας τη θεληματικότητα της κατάθεσης. Εφαρμόζοντας όμως αυτόν τον κανόνα στην πράξη, προκύπτει, κατά τη γνώμη μου, ότι, στην απουσία οποιουδήποτε θετικού στοιχείου που να δημιουργεί αμφιβολία όσον αφορά τη θεληματικότητα της ομολογίας, αυτή θα γίνει αποδεκτή. Και αυτό διότι είναι φυσιολογικό και σωστό για ένα Δικαστή να έχει την πεποίθηση ότι ζούμε σε μια ευνομούμενη πολιτεία στην οποία οι θεσμοί του κράτους, συμπεριλαμβανομένης και της Αστυνομίας, λειτουργούν με έννομη συνείδηση.

Έχοντας αυτό υπόψη, η υποχρέωση της Κατηγορούσας Αρχής να αποσείσει το βάρος απόδειξης δεν αποτελεί, κατά τη γνώμη μου, επαρκή ασφαλιστική δικλείδα για ένα ύποπτο ή κατηγορούμενο. Θα μπορούσε εύκολα κανείς να φανταστεί ένα ύποπτο, ο οποίος, λόγω ψυχολογικής πίεσης που του ασκείται ή λόγω φόβου και απειρίας, ή και λόγω αδύνατης ιδιοσυγκρασίας, ή λόγω πείνας ή δίψας ή διότι θέλει να πάει τουαλέτα ή για οποιοδήποτε άλλο λόγο, να μην έχει το σθένος ή το κουράγιο να διορθώσει ένα αστυνομικό αν αυτός, κατά κατάχρηση της εξουσίας του, στην καταγραφή της κατάθεσης που παίρνει από τον ύποπτο, παραποιεί τα λεχθέντα του. Ή ακόμη, ένας ύποπτος να μην βρει το θάρρος να αρνηθεί να υπογράψει.

Υπάρχουν βέβαια και πιο σκληρά περιστατικά άσκησης βίας που, αν και σχετικά σπάνια, δεν παύουν να δημιουργούν θανάσιμο κίνδυνο στο έργο της απονομής δικαιοσύνης.

Σε περιπτώσεις λοιπόν όπου ένας κατηγορούμενος ισχυρίζεται ότι η ομολογία του αποσπάσθηκε με αθέμιτο ή παράνομο τρόπο, τόσο οι Δικηγόροι όσο και το Δικαστήριο βρίσκονται σε μεγάλο βαθμό στο σκοτάδι. Αυτό το σκοτάδι θα μπορούσε να φωτισθεί με την εφαρμογή της μεθόδου καταγραφής σε οπτικοακουστική μορφή (δηλαδή βιντεοσκόπηση) της κατάθεσης. Είναι πραγματικά άξιον απορίας γιατί ένα τόσο απλό μέτρο δεν εφαρμόζεται προς διευκόλυνση του δύσκολου έργου που έχουν να αντιμετωπίσουν τα Δικαστήρια, προς εξοικονόμηση πολύτιμου δικαστικού χρόνου και κυρίως προς αποφυγή δικαστικών πλανών είτε εις βάρος αθώων ή προς όφελος ενόχων.

Η «ακαταμάχητη» απάντηση ότι «είναι δουλειά του Δικηγόρου να βγάλει την αλήθεια κατά την αντεξέταση» δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για συντήρηση ενός απαρχαιωμένου συστήματος (θυμίζει λογοτεχνία Ντοστογιέφσκι του 19ου αιώνα!) το οποίον μπορεί να εκσυγχρονισθεί με τη μεγαλύτερη ευκολία. 

Παράλληλα, το οπτικοακουστικό αυτό υλικό, ακόμη και σε περιπτώσεις που δεν υπήρξε ομολογία, θα εφοδιάζει ένα Δικαστήριο με περισσότερο υλικό προς αξιολόγηση της αξιοπιστίας του κατηγορούμενου λόγω ακριβώς της αμεσότητας που προσφέρει η τεχνολογία αυτή, καθώς επίσης και περισσότερο υλικό προς τον Δικηγόρο Υπεράσπισης ώστε να μπορεί να συμβουλεύσει κατάλληλα τον πελάτη του κατά πόσο θα πρέπει να αρνηθεί ή να παραδεχθεί μια κατηγορία.

Δυστυχώς το σύστημα που ακολουθείται σήμερα είναι άκρως επικίνδυνο και έκδηλα απαρχαιωμένο σε βαθμό που προκαλεί μεγάλα ερωτηματικά η εμμονή στη συνέχιση της εφαρμογής του. 



ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΠΡΟΩΘΗΣΤΕ ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΑΥΤΟ ΣΕ ΦΙΛΟΥΣ.


Online Φόρμα ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ του πιο πάνω μηνύματος ( * Απαιτούμενα) :


Όνομα * :


Επίθετο * :


Το e-mail σας * :


Το e-mail του παραλήπτη * :


Παρακαλώ Πληκτρολογήστε:   ssmihe  



 
Περιεχόμενα